Bitki Türüne Göre Önerilen EC ve pH Değerleri
Aşağıdaki tablo, yaygın hidroponik bitkilerin ideal besin çözeltisi konsantrasyonunu ve pH aralığını göstermektedir. Bu değerler bitkinin büyüme evresine göre değişebilir.
İpucu: Fide döneminde EC değerini önerilen seviyenin %50-70'i kadar tutun. Bitki büyüdükçe EC değerini kademeli olarak artırın. Meyve verme döneminde tam EC değerine ulaşın.
EC ve pH Ölçümünün Önemi
EC (Elektriksel İletkenlik): Çözeltideki toplam besin yoğunluğunu gösterir. Düşük EC yetersiz beslenmeye, yüksek EC kök yanıklarına neden olur.
pH (Asitlik Düzeyi): Besin elementlerinin bitkiye alınabilirliğini belirler. pH 5.5-6.5 aralığı dışında bazı elementler kilitlenir.
Su sertliği: Yüksek sertlikteki sular başlangıç EC değerini yükseltir. Bu nedenle eklenecek besin miktarı azaltılmalıdır.
Sıcaklık etkisi: Çözelti sıcaklığı 18-22 derece arasında tutulmalıdır. Yüksek sıcaklıkta çözünmüş oksijen azalır ve kök hastalıkları artar.
A-B Çözelti Sistemi Nedir?
İki parçalı besin çözeltisi sistemi, kalsiyum ve sülfat/fosfat gibi birbiriyle tepkimeye giren elementlerin ayrı şişelerinde tutulmasını sağlar. A çözeltisi genellikle kalsiyum nitrat ve demir içerirken, B çözeltisi magnezyum sülfat, potasyum fosfat ve mikro elementleri içerir. İki çözelti asla karıştırılmadan, sırayla tanka eklenir.
Besin Çözeltisi ve Ölçüm Cihazları Fiyatları
Hidroponik sistemlerde kullanılan temel besin çözeltileri ve ölçüm cihazlarının güncel fiyatları aşağıdadır.
AgroNex Toz Besin
250 g
180 TL
A-B Besin Çözeltisi
1 litre
240 TL
A-B Besin Çözeltisi
5 litre
840 TL
Başlangıç Seti (A+B+pH Düşürücü)
Set
420 TL
pH Metre (Dijital)
1 adet
252 TL
pH Metre + TDS Metre Set
Set
422 TL
Tasarruf İpucu: 5 litrelik besin çözeltisi almak, 1 litrelik almaya kıyasla litre başına %30 daha ekonomiktir. Düzenli kullanım planlıyorsanız büyük ambalajı tercih edin.
Sıkça Sorulan Sorular
Besin çözeltisi nedir ve ne işe yarar?
Besin çözeltisi, bitkilerin büyümesi için gerekli makro ve mikro besin elementlerinin suda çözünmüş halidir. Hidroponik ve topraksız tarım sistemlerinde toprak yerine besin çözeltisi kullanılır. Azot, fosfor, potasyum, kalsiyum, magnezyum ve demir gibi elementleri içerir.
A-B çözelti sistemi neden iki parçadır?
A ve B çözeltileri ayrı tutulur çünkü bazı besin elementleri konsantre halde birbirleriyle tepkimeye girer ve çökelti oluşturur. Özellikle kalsiyum ile sülfat ve fosfat bir araya geldiğinde çözünmeyen bileşikler oluşur. Tanka eklerken önce A, sonra B çözeltisi eklenir.
EC değeri nedir ve nasıl ölçülür?
EC (Elektriksel İletkenlik), suda çözünmüş toplam tuz ve mineral miktarını gösteren bir ölçüm birimidir. mS/cm cinsinden ifade edilir. Dijital EC metre cihazı ile ölçülür. Düşük EC yetersiz beslenme, yüksek EC ise kök yanıkları anlamına gelir.
pH değeri neden önemlidir?
pH değeri, besin elementlerinin bitki kökleri tarafından alınabilirliğini doğrudan etkiler. pH 5.5-6.5 aralığında çoğu besin elementi en iyi şekilde çözünür. pH çok düşükse mikro elementler toksik seviyeye ulaşabilir, çok yüksekse demir, mangan ve çinko gibi elementler kilitlenir.
Su sertliği besin çözeltisini nasıl etkiler?
Su sertliği, sudaki kalsiyum ve magnezyum miktarını ifade eder. Sert su (200+ ppm) başlangıç EC değerini yükseltir, bu nedenle eklenecek besin miktarı azaltılmalıdır. Çok sert su (400+ ppm) pH'ı sürekli yükseltir ve daha fazla pH düşürücü gerektirir. İdeal su sertliği 50-150 ppm arasındadır.
pH düşürücü nedir ve nasıl kullanılır?
pH düşürücü, genellikle fosforik asit veya nitrik asit bazlı bir sıvıdır. Besin çözeltisinin pH değerini istenilen seviyeye düşürmek için kullanılır. pH düşürücüyü damla damla ekleyip her seferinde ölçüm yaparak hedef pH değerine ulaşın.
Besin çözeltisi ne sıklıkla değiştirilmelidir?
Küçük sistemlerde (50 litre altı) besin çözeltisi her 7-10 günde bir tamamen değiştirilmelidir. Büyük sistemlerde (100+ litre) EC ve pH günlük ölçülerek eksik besin takviye edilir ve 2-3 haftada bir tam değişim yapılır.
Çözelti sıcaklığı neden önemlidir?
Besin çözeltisinin ideal sıcaklığı 18-22 derece arasındadır. 15 derece altında bitki kökleri besin alımını yavaşlatır. 25 derece üzerinde çözünmüş oksijen seviyesi düşer, zararlı bakteri ve mantar üremesi hızlanır.
Hangi bitkiler düşük EC değeri ister?
Yapraklı sebzeler ve otlar düşük EC değeri tercih eder. Marul (EC 1.2), fesleğen (EC 1.4), roka (EC 1.4) ve ıspanak (EC 1.6) düşük EC ile en iyi sonucu verir. Bu bitkiler yüksek EC'de yaprak yanıkları gösterir ve acı tat alabilir.
Hangi bitkiler yüksek EC değeri ister?
Meyve veren bitkiler yüksek EC değeri gerektirir. Domates (EC 2.5), biber (EC 2.2) ve salatalık (EC 2.0) en yüksek besin ihtiyacı olan bitkilerdir. Ancak EC 3.0 üzerine çıkmak çoğu bitki için zararlıdır.
Besin eksikliği belirtileri nelerdir?
Azot eksikliği: alt yapraklar sararır. Fosfor eksikliği: yapraklar morumsu renk alır. Potasyum eksikliği: yaprak kenarları kurur. Kalsiyum eksikliği: yeni yapraklar kıvrılı, domateste çiçek sonu çürüklüğü oluşur. Magnezyum eksikliği: yaprak damarları arası sararır.
Musluk suyu besin çözeltisi için uygun mu?
Çoğu şebeke suyu besin çözeltisi için kullanılabilir. Klor içeren su 24 saat bekletilerek veya havalandırılarak klorun uçması sağlanmalıdır. Su sertliği 300 ppm üzerindeyse ters ozmoz filtresi önerilir.
Ters ozmoz (RO) suyu kullanmalı mıyım?
Ters ozmoz suyu neredeyse saf su olduğu için (EC 0.0-0.05) besin çözeltisi hazırlamak için idealdir. Ancak RO suyu tamamen mineralsiz olduğundan kalsiyum ve magnezyum takviyesi gerektirir. Su sertliği 200 ppm altındaysa RO gerekli değildir.
Besin çözeltisini nasıl saklarım?
Konsantre A ve B çözeltilerini serin (15-25 derece), karanlık ve kuru bir yerde saklayın. Konsantre çözeltiler uygun koşullarda 1-2 yıl dayanır. Hazırlanmış (seyreltilmiş) çözelti ise en fazla 2-3 hafta kullanılabilir.
EC metre ve pH metre nasıl kalibre edilir?
EC metre kalibrasyon sıvısı (genellikle 1.413 mS/cm) ile kalibre edilir. pH metre ise pH 4.0 ve pH 7.0 tampon çözeltileri ile iki noktalı kalibrasyon yapılır. Kalibrasyon ayda bir yapılmalıdır.
Birden fazla bitkiyi aynı çözeltiyle besleyebilir miyim?
Benzer EC ve pH gereksinimleri olan bitkiler aynı çözeltiyle beslenebilir. Örneğin marul, roka ve fesleğen birlikte yetiştirilebilir (EC 1.2-1.4, pH 6.0-6.2). Ancak domates (EC 2.5) ile marul (EC 1.2) aynı sisteme konulmamalıdır.